تیزهوشان

طرز برخورد با فرزندان تیزهوش و نحوه شناسایی آنها

طرز برخورد با فرزندان تیزهوش و نحوه شناسایی آنها

کودک

 

رئیس سازمان ملی پرورش استعدادهای درخشان چندی پیش از راه اندازی آزمایشی دو مدرسه علوم انسانی تیزهوشان خبرداد و گفت : « در صورت موفقیت طرح تعداد

این مدارس در سطح کشور افزایش می یابد ». محمد علی غفاری با اعلام این خبر افزود: « توسعه رشته های مختلف در مدارس استعدادهای درخشان یکی از برنامه

های پیش روی سازمان ملی سمپاد است که هم اکنون به صورت آزمایشی در رشته علوم انسانی آن را در دو مدرسه دنبال می کنیم».

وی درباره ایجاد مدارس تیزهوشان در دوره ابتدایی نیز گفت: «هم اکنون در سه استان کشور این مدارس به صورت آزمایشی فعالیت می کنند ودر انتهای سال جاری

درباره ادامه کار وتوسعه مدارس ابتدایی نیز تصمیم می گیریم.» تا سال گذشته مدارس تیزهوشان تنها در دوره راهنمایی و متوسطه ودر دو رشته علوم ریاضی و تجربی

فعالیت داشتند. آرزوی بسیاری از والدین است که فرزندی تیزهوش داشته باشند هرچند که بسیاری از والدین با قبولی فرزندشان در آزمون هوش یک مدرسه یا گرفتن

اولین نمره ۲۰ او را تیز هوش می نامند اما تیزهوشی در حد استثنایی بودن ودر بزرگسالی به نخبه تبدیل شدن، ویژگی ای است که شاید تنها یک درصد ازمردم یک

جامعه به آن دسترسی داشته باشند.

   تیزهوش یا نخبه چه کسی است؟

برای تعریف واژه تیز هوش یا نخبه اتفاق نظر اندکی وجود دارد . تیزهوشی به صورت هوش عمومی بالا، استعداد در حوزه تحصیلی خاص و تعامل بین توانایی و خلاقیت

بالاتعریف شده است. کودکان تیزهوش در بسیاری موارد شناخته نمی شوند. اولین شرط تیزهوشی داشتن بهره هوشی (IQ) بالای ۱۳۰ است ودرکنار بهره هوشی ،

قدرت خلاقانه ، توانایی در استدلال وتوانایی وابتکار را نیز باید لحاظ کرد. در سنین پیش از مدرسه کارشناسان معمولااستفاده از خزانه لغات وسیع ، مهارت کلامی و به

کار بردن جملات کامل ، علاقه در مشاهده دقیق و کنجکاوانه ، علاقه مندی به کتاب ، توجه به ساعت ها و تقویم ها در سنین کم، تمرکز روی موضوعاتی خاص، مهارت

فوق العاده در نقاشی ، توجه و کشف رابطه علت و معلولی ، رشد توانایی خواندن در سنین کودکی ، توانایی رهبری جمع همسن و سال ، مهارت های حرکتی و … را از

صفات بارز تیزهوشی می دانند که البته شدت این معیارها با توجه به محل زندگی افراد متفاوت است. فرزانه غریبی ، کارشناس ارشد روانشناسی در مقاله ای این

ویژگی را برای کودکان تیز هوش و شناسایی آنان بر می شمارد:

۱- نسبت به یادگیری حریصند و مفاهیم پیچیده و جزئیات را به سرعت جذب می کنند.

۲- اعتماد به نفس بالایی دارند.

۳- دارای روحیه تعاون و همکاری بوده و مسئولیت پذیرند.

۴- انضباط فردی دارند و به ارزش های اخلاقی و معنوی پایبندند.

۵- قدرت استدلال دارند و دستورهای آمرانه را بدون بازنگری نمی پذیرند و …

متاسفانه هرچند تعداد این کودکان که تیز هوش خوانده می شوند زیاد نیست اما عده ای که می توانند به عنوان تیز هوش خوانده شوند به خاطر وجوه تربیتی و

آموزشی نادرست ، به صورت تک بعدی پرورش می یابند. افراد تیزهوش برای آموزش به مکان و نظام ویژه ای نیازمندند. معلمان این افراد هم باید به نوعی باهوش و خلاق

تر از سایر همکاران خود باشند تا به خاطر سئوالات بچه های تیزهوش مات و مبهوت نمانند.

معمولاگفته می شود که کودکان تیزهوش را می توان یک سال زودتر از سن شروع آموزش رسمی یعنی ۶ سالگی آموزش داد. والدین بسیاری از کودکان تیزهوش ترجیح

می دهند فرزندان خود را در منزل آموزش دهند و او را تنها برای آزمون پایان سال به مدرسه بفرستند و چون معمولاکودکان تیزهوش از این آزمون ها سربلند بیرون می آیند

تصور بر این است که این شیوه آموزش مناسب است اما دکتر عبدالله شفیع آبادی روانشناس به طور قاطع آموزش صرف کودکان نخبه در منزل را مردود اعلام می کند و

می گوید:« این شیوه آموزش را به هیچ وجه توصیه نمی کنم و مدرسه یک محیط رسمی برای آموزش است که هر فرد بنابر توانمندی ازامکانات این محیط رسمی استفاده

می کند».

همه استادان یک جوان نخبه تائید می کنند که او ضریب هوشی بالای ۱۳۰ دارد و نمرات تمام واحدهای درسی او الف است ، اما شیوه تربیتی او منجر شده که هوش

هیجانی واجتماعی او رشد نکند واز این رو او هیچ دوستی غیر از پدر ومادرش ندارد، چون توان ارتباط و تعامل با همسن و سالانش را ندارد.

 

یادگیری

    با کودک تیزهوشمان چه کنیم؟

هرچند معمولاهوش کودکان ونوجوانان با میزان موفقیت آنان در آزمون های هوش سنجیده می شود و از این رو بسیاری از کودکان تیزهوش از همسن و سالانشان جدا

می شوند اما برحسب تجربه روانشناسان این جداسازی رشد سایر توانمندی های کودکان و نوجوانان تیزهوش را کند می کند.

از این رو حضور در جمع و اجازه اظهار نظر می تواند کودکان و نوجوانان تیزهوش را علاوه بر رشد بهره هوشی منجر به رشد هوش هیجانی کند. به این منظور معمولاتوصیه

می شود:

تیزهوشان را دچار غرور کاذب نکنید: تحمل شکست از این رو برای تیزهوشان مشکل است که به خاطر هوش و موفقیتشان همواره تحسین شده اند، این امر آنان را

دچار غرور کاذب می کند . غروری که مانع ارتباط دوستانه با سایر همسن و سالانشان می شود. ادامه این روند آنان را منزوی خواهد کرد.

از پاسخ به سئوالات او طفره نروید: کودکان و نوجوانان تیزهوش سئوالات متفاوتی می پرسند سئوالاتی که بسیاری موارد از سن شان فراتر است. به جای اینکه با بی

حوصلگی آنان را از سر باز کنید در پی پاسخ قانع کننده به آنان باشید. درمدارس نیز معلمان باید مراقب باشند تا با پاسخ های سرسری افکار این گونه کودکان را از مسیر

درست منحرف نکنند. این کودکان و نوجوانان معمولابه زیاده پرسی متهم می شوند در حالی که این امر خصیصه اصلی تیزهوشی آنان است.

وبالاخره اینکه سعی نکنید هر طور شده از کودکان و نوجوانانتان ، تیزهوش بسازید : در پی پرورش استعدادهای طبیعی او باشید . مهم این نیست که فرزندان ما

تیزهوش باشند بلکه باید استعدادهای آنان متاثر از عوامل محیطی و امکاناتی که برایشان فراهم می کنیم شکوفا شود.نسرین صفری مشاور تحصیلی وکارشناس ارشد

علوم تربیتی می گوید : «متاسفانه مطبوعات و رسانه ها با مصاحبه با برخی نخبگان ، افراد را بزرگ می کنند و آنها را به عنوان الگو به جامعه معرفی می کنند در حالی

که این افراد واقعا نخبه نیستند . چون دچار رشد نامتوازن شخصیتی شده اند». این مشاور با تاکید براینکه بسیاری از دانش آموزان در دبیرستان ها تیزهوش هستند ولی

شناسایی آنان دشوار است اضافه می کند: «تیزهوشی و نخبه بودن فقط به نمره ۲۰ گرفتن در فیزیک و شیمی و ریاضی و عالی بودن نیست. یک فرد نخبه باید هوش

اجتماعی بالایی هم داشته باشد ، قدرت رهبری ، مهارت کلامی ، توان استدلال، علاقه به کتاب و سایر منابع اطلاعاتی ،توان ارتباط با جمع و تاثیر گذاری بر سایرین در

بسیاری از تیزهوشان وجود دارد اما متاسفانه در خیلی از خانواده ها پدر ومادرها به این ویژگی ها توجه نمی کنند و با تاکید برنمره، کودکان ونوجوانانشان را تک بعدی

تربیت می کنند» .

                                        

مختلف  می باشد.

مرکز ۱مشاور

مشاوره دهنده تخصصی  مدارس تیز هوشان 

برای تماس با مشاورین ما تنها با تلفن ثابت و بدون گرفتن کد، با شماره ۹۰۹۹۰۷۱۱۶۵ تماس بگیرید.

تماس از ۸ صبح تا ۱۲ شب

حتی ایام تعطیل

کلیه سوالات خود را در مورد دانشگاه های بدون آزمون و مقاطع مختلف از ما بپرسید.

برای دریافت راهنمایی تلفنی جهت گرفتن اطلاعات در زمینه دانشگاهی با مشاوران مجرب مرکز “۱مشاور” تماس بگیرید.

indexبه کانال تلگرام ما بپیوندید لینک کانال

برای گرفتن اطلاعات بیشتر در این زمینه با مشاوران مجرب ما تماس حاصل فرمایید

تماس از تلفن ثابت بدون گرفتن کد از سراسر کشور۹۰۹۹۰۷۱۱۶۵

انتشار این مطلب

پربازدیدترین مطالب